OMG Mağazası, Linz/Avusturya

Metin: Joachim Ritter

Fotoğraf: Werner Krug

Kadınlar, herhalde mağaza yapımcılarının ve aydınlatma tasarımcılarının düşünebildiği en müteşekkür hedef grubu. Sürekli kendilerine uygun ayakkabı arayışı içindeler. Sindirella’da olduğu gibi ayakkabının ayağa uyup uymadığı yeterli değil... Yüksek ve düz, her renkte, pahalı veya ucuz olabilir. Böylesine bir ürünü sahneleştirmek suretiyle görücüye çıkarma görevini üstlenen aydınlatma tasarımcıları aslında çok fazla yanlış yapamazlar; ancak alışılmıştan farklısını yapabilir­ ler…

Aydınlatma planlı yerleşim

Avusturya’nın Linz kentindeki OMG ayakkabı mağazası, gençliğin kaygısızlığının ve kaliteye olan talebin bir karışımı. Sağda bir “Barbie” pembesi, solda ciddi çizgilerde bir model. Işık ise tüm bu duyguları destekliyor. Sağda ışıktan oluşan kemerler, solda siyah renkte yükselen düz bir duvar. Giriş, zemine monte edilen iki güçlü Downlight ile öne çıkıyor. Downlight’lar ile yön tayini de kolaylaşıyor; çünkü duvar tamamen camdan yapılmış ve şeffaf.

Mağaza ortamı ve sunum şekli aslında, müşterinin doğru alışveriş yerini anında görüp görmemesi ve bağımlılığının fiyatını ödeyip ödememesini belirler. Çünkü her müşteri aynı değildir. Linz’li ayakkabı mağazası OMG’nin konsepti, işin aslına odaklanmak. Tüm tarz ögeleri ile hem tasarımını hem de dünya çapında perakende ayakkabı satış alanına hakim olan tekdüzeliği kırıyor. Tamamen ayakkabı bağımlısı kızlara yönelik tasarımı olan bu mağaza hiçbir şekilde butik seviyesinde değil. Aksine; New York, Tokyo ve Shanghai gibi moda metropollerinin ekonomik ve sürekli değişen ürünlerini sunuyor. OMG’nin tasarım konseptinin olgunlaşmakta olan genç müşterileri de, mücev­ herat ve diğer lüks ürünlerde uygulanan ve ürünü aşırı öne çıkaran ışık dilinin işe yaradığını göste­ riyor.

Linz’deki mağazada hissedilen etki, burası için hedeflenen heyecanı çelişkilerle yaratıyor. Uzunlamasına tutulmuş ana salonun düzenli biçimi, siyah renkli çekmece ve raflarla öne çıkartılıyor. Bu ögelerin karşısında ise moda ögesi ve ciddi ortama denge olarak parlak magenta renginde bir duvar yer alıyor. Siyah renk mağrur ve kaliteli tasarımı simgelerken, beyaz çubuk çizimlerinin oyuncul ögeleri ile değer kazanıyor ve mekanın tüm soğuk havasını alıyor.

Mekânın konsepti başından beri tasarımının bütünü, ürünü sahneleştirme ve ışık kompozisyo­ nu olarak gelişiyor. Modern optik, klasik mağaza yapılandırmasının ögeleri ile iletişim kuruyor. Mağaza ilk bakışta yüksek kalitede bir konsept mağazasıymış duygusu yaratsa da, çok açık bir şekilde ürün çeşitliliğine dayalı bir yapı. Böylece ticari amacından beklenen şartlar ön planda. Kelimenin tam anlamıyla hiçbir lamba fazla­ dan kullanılmıyor, ki bu zaten ekonomik yapıyı gösteriyor. Alanda kullanılan ışık noktacıkları ve adacıkları sayesinde ürünün çizgileri keskin bir şekilde üç boyutluluk kazanıyor ve tamamen ön plana çıkıyor. Hatta aşırıya da kaçılabiliyor. Bunun dışında her çift ayakkabının kendi nişi veya tabanı var. Her biri başlı başına bir sahneye sahip. Küçük Watt güçlerine sahip yüksek basınçlı balast lambaları ile yüksek renk verimi olan yeni jenerasyon LED lambalarından oluşan farklı ışık tekniklerinin bilinçli olarak kullanımı ile heyecan verici dinamik bir mekân yaratılıyor. Ayrıca sürekli olarak bahsedilen o alışveriş deneyimi sunuluyor ve perakende ayakkabı satışı dünyasına hakim olan tekdüzelik içindeki güçlü tasarım ve yerleşim şekli öne çıkıyor. Cüzdanlarında az paraları olan genç kızlardan oluşan hedef grubuna yönelik ayakkabı sunumunda, ürünü öne çıkarma endişesi olmadan sunmak mümkün.

Projeye katılanlar

Architekt: Design und Bauabteilung Leder & Schuh AG, Mag. Hans Michael Heger, Graz / Avusturya Aydınlatma tasarımı:Vedder.lichtmanagement, München / Almanya, www.vedderlicht.com

Uygulanan Ürünler

Micro 3 Round Einbaustrahler, XAL Özel lamba TulaLED, XAL Sasso sıva altına yerleştirilebilir lambalar, XAL Nano II Power LED-System, XAL Mino 20 sıva altına yerleştirilebilir sistem, XAL Sıva üstüne uygulanabilir lamba, Erc

Siyah karanlık duvar, sunuma yönelik çeşitli raflar ve ayakkabıların konulduğu çekmecelerden oluşuyor. Ahşabın siyah boyası bir hayli ışığı emiyor. Soğuk beyaz LED’li ışık karanlık alanda kalan ayakkabıları aydınlatıyor.

Betondan yapılmış ayakkabı sergi sütunları 4.4 Watt’lık LED’li sarkıt lambalarla noktasal aydınlatılmış. Mekânda bulunan tüm sütunların üzerinde yer alan bu odaklı ışık -mekânda ikinci bir kat- çekme kat etkisi yaratıyor. En büyük dezavantajı ise, ayakkabı odak noktasından çıkartıldığında ışığın gücünün azalması.

Duvarın yapısı, düzensiz üst üste yerleştirilmiş ahşap lataları andırıyor. Duvarın ışıklandırmasıysa bir track sistemine monte edilmiş lambalar ile sağlanıyor. Spot ve projektörlerin monte edildiği taşıyıcı sistem siyah renkte ve neredeyse algılanmıyor.

Işık nokta yüksekliği, ışık kemeri gibi bir efekt sağlıyor. Görüntünün tamamı, biraz daha spotların ışık özelliği ile güç­ lendirilince de gayet huzursuzluk verici. Geniş, eşit orantılı bir aydınlatma bu alana hem biraz daha sakinlik veriyor hem de duvardan heyecan yaratıyor. Aydınlatma için peşpeşe dizili lambalar da kabul edilebilirdi; ancak ışık hacminin her halükârda, efekti bozmayacak azlıkta olması gerekirdi. Ke­ mer etkisi yaratıldığında her zaman ışığın eksik olan ayarının anında fark edilmesi riski yatıyor.

Arka duvar, duvardaki raflar ve cam bölmelerde ayakkabılar arkadan aydınlatılıyor ve böylece kontrast artırılıyor. Yumuşak ışık alanları dar ışık demetleri ile kombine ediliyor.

Deneme alanındaki tasarım ürünü mobilyaların görüntüsü çok çekici. Burada serpme ışık hakim. Mekân oldukça yumuşak ve stressiz duygular yaratıyor. Camdan gelen ışık oyunları aynı zamanda duvardaki mor boyalı raflara ışık efektleri yansıtıyor.

Dergide s. 46.