Sayın Okuyucular,

Binlerce yıldır çekiciliğini kaybetmeyen konular vardır. Uçmak da halen herkesi büyüleyen bir konu. Belki de uçakların giderek daha gelişmelerinin, kapasitelerinin artmasının, Ay’ın artık hemen arkamızda olmasının ve Mars’a giderek yaklaşmamızın bunda etkisi vardır.

Benzer durumu mimaride yaşıyoruz, özellikle binaların yüksekliği açısından. Yaklaşık 120 yıl önce, 324 metre yüksekliği ile dünyanın en büyüleyici yapısı ve zamanının mühendislik sanatı olarak görülen Eyfel kulesi, bugün sadece bir nostaljik gülümsemeye yerini bırakıyor, özellikle tanımlamanın temel konusu yapının yüksekliği ise. Ancak emeklilik dönemini süren Eyfel kulesi, yirminci yüzyılın yapı sanatını hatırlatan fonksiyonu ile varolmaya devam edecek ve turistlerin ilgilerini çekmeye devam edecek. Varolduğu süre içerisinde hiçbir değişime uğramayan, hareket etmeden bugüne kadar gelen yapıyı her yıl yaklaşık altı milyon insan seyrediyor. Bu yapı bir memur ile karşılaştırılabilir, ancak hangi memura zamana uygun aydınlatma lüksü tanınıyor. Eyfel kulesi de yaşlı ve saygınlığa sahip ancak ışık tekniği giysisi içerisinde hep güncel; hatta bir Parisliye yakışır bir şekilde modayı takip ediyor...

Çok uzun zamandır artık en yüksek yapı değil Eyfel Kulesi, yaklaşık 121 başka yapı onu yükseklikleri ile geçmiş durumda. Bu yapılardan 89 tanesi henüz, ya kavramsal aşamaları geçmiş değiller, ya halen inşaatları sürüyor ya da kullanımdan kalkmış durumdalar. Sınıfında en son ve en yüksek olarak yapılan ve geçen senenin sonuna doğru inşaatı tamamlanan Taipei 101 Tower. 101 katı ile 448 metre yükseklikte (anten ile 508 metre) Şikago’da bulunan Sears Tower’ı çatı itibariyle geçmiş durumda. Bir sonraki yüksek nokta projesi ise hazır: Dubai’daki Burj Tower, 2008 yılında 705 metre yükseklik (anten dahil) ve 160 kat ile ortaya çıkacak. Gelecek vizyonu ise çok daha fantastik görünüyor. Tokyo için 4000 metre yüksekliğinde 800 katlı X-Seed 4000 Tower ile ilgili bir vizyon var. Ancak, sadece 2000 metre yüksekliğe sahip “küçük” tasarımlar da çalışılmış. Ütopya mı? Belki bizler için evet, ancak gelecekte her şey olabilir. 1889 yılında 700 metre yüksekliği olan bir yapıyı kim düşünürdü? Kesinlikle büyükbabam düşünmezdi.

Tüm bunları size niçin anlatıyorum? Bir yandan kendime şunu soruyorum; aydınlatma tasarımı açısından güneşe doğru yükselmenin etkileri ne olacak, çünkü tüm bu projelerin temelden aydınlatılması herhalde mümkün olmayacak, zaten neden olsun. Aşağıdan kulelerin en üst noktasını görmek için elinize bir dürbün almanız gerekiyor. Dolayısıyla kulelerin geniş açıda inşa edilmeleri ve aydınlatılmaları gerekiyor. İşte bu da kesinlikle Profesyonel Lighting Design için ilginç bir konu.

Joachim Ritter Professional Lighting Design Editörü

Dergide s. 8.