Aslı Kıyak İngin

Aslı Kıyak İngin Mimar Sinan Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Mimarlık Bölümünü 1993’te, İ.T.Ü. Mimarlık Fakültesi Bina Bilgisi Yüksek Lisans Programını 1997 yılında tamamladı. 2002- 2003 yıllarında Bilgi Üniversitesi Tasarım Kültürü ve Yönetimi Sertifika Programına katıldı. Eğitim süresince ve sonrasında ulusal ve uluslararası mimarlık ve tasarım workshop ve sergilerinde yer aldı. Çeşitli dergilerde tasarım ve aydınlatma konulu yazıları ile yer aldı. Aralıklı olarak iç mimari uygulamaları ve mimari projeler yapmakla birlikte 1999’dan beri Çelik Dizayn aydınlatma firması bünyesinde tasarımcı ve tasarım yöneticisi olarak çalışmaktadır.

Lale

Çeşitli uluslararası sergilere davetli olarak katılan “Lale” aydınlatmalar; bu topraklara ve kültürümüze ait değerlerin ortaya çıkarılması ile ilgili projenin de bir parçası. Lalenin tasarımında; yüzyıllardır ustaların yapıtlarına yansıttıkları lale figürünün ve bu topraklardaki lale hikayesi ve simgeselliğinin tasarım dili ile günümüze aktarılması yatmakta. Laleye ait bu güçlü bellek ve duygu, ürünün tasarımında dinamik ve ekspresif form ile aktarılmaya çalışıldı. Birçok farklı özelliği bünyesinde barındıran Lale, hem modern üretim yöntemlerini, çağdaş tasarım dilini kullanan, hem de sanatsal ve estetik bir tada sahip bir ürün. Renkli akrilik başlık ve krom gövdeden oluşan aydınlatma kırmızı, beyaz ve mor-pembe renklerde üretilmekte.

Bize kendinizi tanıtır mısınız?

MSÜ ve İTÜ’de mimarlık lisans ve yüksek lisansımı tamamladıktan sonra, mimari ve iç mimari çalışmaları gerçekleştirmeye başladım. Bu süre içerisinde aydınlatmayla olan ilişkim mekan tasarımlarının bir parçası olarak gerçekleşti. 1999’da Çelik İş Aydınlatma Firması ile önce mekan tasarımları ile başladığım birlikteliğe tasarım yöneticisi olarak, koleksiyon oluşturma, marka geliştirme, fuar katılımları ve zamanla odaklaştığım ürün tasarımı serüveni ile devam etmekteyim. Bu süreç içerisinde İstanbul Bilgi Üniversitesi Tasarım Kültürü ve Yönetimi Programını tamamladım. Firmaya, Çelik Dizayn markası altında dekoratif ve tasarım ağırlıklı ürün portföyünün eklenmesine öncülük ettim. Türkiye ölçeğinden bakıldığında, KOBİ’ler için erken denebilecek bir dönemde tasarım ağırlıklı çalışmalara imza atmaya başladık. Gelişen tasarım ve üretim birlikteliği ile kendi markamız altında tasarımlar ve ürünler geliştirirken, farklı firmalar ve projeler için de aydınlatma armatürü geliştirme ve üretim desteği verebiliyoruz.

Bize çalışmalarınız hakkında bilgi verir misiniz?

Son yıllarda, Çelik Dizayn bünyesinde hedeflenen özgün, kimlikli ve tasarım temelli yaklaşımların sonuçlarını alıyoruz. 2004’te Light&Building kapsamında Avrupa Komisyonunca düzenlenen enerji tasarruflu armatürlerin özendirilmesi için açılan “Lights of the Future” yarışmasında tasarladığım “Dalga” isimli ürünümüz ile firma dalında finale kalan ilk Türk firması olmayı başardık. Son olarak 2005’te ETMK tarafından düzenlenen “2000’li Yıllarda Tasarım ile Rekabette Fark Yaratanlar” özel sergisinde Çelik Dizayn, tasarladığım Dalga ve Dön.Dur aydınlatmalar ile Vestel, Arçelik, Koleksiyon gibi Türkiye’nin önde gelen firmaları arasında yer aldı.

Bunun yanı sıra tasarımcı olarak yurtiçi ve yurtdışında çeşitli sergilerde yer almaktayım. 2004’te ETMK ve Messe Frankfurt tarafından Frankfurt Tendence Life Style Fuarı’nda düzenlenen “Designers From Turkey, Design From East to West “ isimli sergiye seçilen 13 tasarımcı arasında yer aldım. 2005’te doT(designers of Turkey) ve BEDG (British European Design Group)’un davetlisi olarak Prag Art&Interior Fuarı- Design Zone’a ve Newyork’ta ICFF Uluslararası Mobilya Fuarı’na aydınlatma ürünlerimle katıldım.

Aydınlatma armatürü tasarımı yanı sıra 2002’den beri firma içi ve dışı tasarım yönetimi projeleri gerçekleştirmekteyim. Firma bünyesinde; geliştirdiğim projelerden biri 2002 yılında Frankfurt Light&Building Fuarı’nda tanıtımını yaptığımız “niş projesi”dir. Bu projeyle birlikte Türkiye’den farklı tasarımcılara birer niş açıldı. Bu çalışmayı takiben, bu topraklara ait izler üzerinden açılan yeni bir nişle 2004’te Frankfurt Light&Building Fuarı’nda yer aldık. Lale bu serinin hem yurtiçinde hem de yurtdışında en dikkat çekici ve ilgi toplayan ürünü oldu.

Firma dışında gerçekleştirdiğim diğer çalışmalar; projetasarlaTR ile sektörel fuarlarda tasarım sergileri düzenleyerek, belirlediğimiz konseptler doğrultusunda genç tasarımcıların geliştirdikleri ürünleri sergiledik ve bunlardan ilki Interlight İstanbul 2002 Aydınlatma Fuarı’nda “Aydınlat Karart” sergisi ile gerçekleşti. Son olarak İtalyan Aydınlatma Tasarımcısı Paola Urbano’nun bir workshop ve konferans ile Türkiye’ye gelmesi projesine öncülük ettim. Organizasyonunu NTSR Fuarcılık ile birlikte gerçekleştirdiğimiz bu etkinlik 2005 Interlight İstanbul Fuarı’nda yer aldı.

Kişisel olarak aydınlatma ürün tasarımına yaklaşımlarınız hakkında bilgi verir misiniz?

Tasarımı, bu dünyada bir söz söyleme şekli olarak görüyorum. Ve bu sözün dünyada dolaşıyor ve birilerine ulaşıyor olması heyecan verici. Bu sözü; hem sahip olduğumuz geçmişe ve birikimlere sahip çıkarak, hem de dünyada geçerli olan dili kullanarak söylemeye çalışıyorum. Tasarımın işlevsel ve ihtiyacı karşılar olması gerektiği kadar, iletişim kurabilen, anlaşılır ve okunur olması gerekmekte.

Tasarımlarımda; almış olduğum mimari disiplinden gelen bütüncül yaklaşımla, disiplinlerarası çalışmalarımdan gelen çok boyutlu bir yaklaşıma sahibim. Bence bir aydınlatma armatürü fiziksel, psikolojik, algısal, anlamsal ve mekansal boyutları ile ele alınarak tasarlanmalı. Tasarladığım aydınlatma elemanının arkasında bir fikir olması ya da bir espri yatması ve bir kimlik taşıması önemli. Bulunduğu mekana değer katan, onun bir parçası olabilen ve kullanıcı ile iletişim kurabilen ürünler tasarlamaya çalışıyorum. Bu ürünler endüstriyel üretim yöntemiyle üretilmelerine rağmen heykelsi bir duruşa sahip olabilmekteler; bu topraklara ait izleri ve duyguları taşırken dünya çapında geçerli olabilecek bir dile de sahipler.

Tasarımlarımda bazen teknik bir ayrıntı, malzeme, bazen ışık kaynağı, bazen kullanım alanı, bir gereksinim, bir eksiklik, bazen bir düşünce, bazen de bu topraklara ait izler ana çıkış noktası olabilmekte. Zaman zaman farklı ölçeklerde ve konularda tasarım yapmanın da aydınlatma armatürü tasarımlarıma katkısı olduğunu düşünüyorum. Ayrıca tasarımlarımda çoğu zaman modülerlik, sistem oluşturma, seri üretime uygunluk, mekana ya da kullanıcı isteğine göre kişiselleştirmeye uygun, bulunduğu mekana anlam ve değer katabilen, farklılıkların birlikteliğine sahip, farklı modlar ve kullanımlar yaratabilen ürün tasarım anlayışı hakim.

Sizce bir ürün tasarımcısı ve özel olarak bir aydınlatma ürün tasarımcısı ne gibi özelliklere ve yeteneklere haiz olmalı?

Aydınlatma ürün tasarımcısını tanımlayan böyle bir tam kurallar bütünü yoktur diye düşünüyorum. Tasarımcılar çok farklı şartlarda, farklı firmalarla ve farklı pazarlara ve farklı ölçekte ve karakterdeki mekanlar için ürün tasarlamaktalar; aynı zamanda kendi birikimleri, yaklaşımları da farklı olmakta. Bununla beraber aydınlatma ürün tasarımında bazı ortak kesişim alanlarından söz edebiliriz. Bunlar; hem tasarım açısından hem teknik anlamda, kendi sektörünü ve ilişkili olduğu diğer sektör, bilim ve sanat alanındaki gelişmeleri ve yenilikleri takip etmek. Işığın psikolojik ve algısal boyutunu ve ışık kaynaklarındaki gelişmeleri bilmek kadar, kullanıcıları, yer alacağı ortamları ve mekana etkilerini de kurgulamaları, kullanıcı gereksinim ve yaşam şekillerini de takip etmeleridir.

değinebilir misiniz?

Gelecek planlarım arasında, uluslararası ölçekte yer almaya devam etmek, bu ölçek için tasarım ve projeler üretmek öncelikli sırada. Ürün, üretim ve satış coğrafyalarının ve buna bağlı mevcut sınırların sorgulandığı şu dönemde dünya ölçeğinde tasarımlar ve ürünler geliştirmenin önemine inanıyorum. Bunu başardığınızda; belli bir tasarım ve üretim kalitesini, farkını da yakalamış oluyorsunuz ve bu aynı zamanda kendi ülkeniz için de önemli bir değer taşıyor.

Hedeflerim arasında; tasarıma, sadece ürün odaklı değil konsept ve deneyim odaklı yaklaşmak ve sunmak, yeni teknolojileri takip ederek ve farklı, alternatif malzemeler ile çalışmak, özellikle başlamış olduğum LED ile ilgili çalışmalarımı artırarak sürdürmek, teknik-dekoratif, yerel-küresel, geleneksel üretim-yeni teknolojileri gibi çeşitli sınırları zorlamak, proje temelli tasarım ve tasarım yönetimi çalışmalarımı sürdürmek ve başka tasarımcılarla birlikte ortak projeler üretmek, ileride, tasarım yönetimi ve aydınlatma armatürü konusunda kazanmış olduğum deneyim ve birikimlerimi yerli yabancı firma ve kurumlar ile paylaşarak sürdürmek ve yenilikçi çalışmalarda yer alabilmek var.

Abru

Adesign Fair Kent Etkinlikleri “tasarım sanat buluşması” kapsamında tasarımcı Gizem Aytaç ile birlikte geliştirilen ve ebru sanatçısı Danilo Giannoni’nin ebru çalışmalarının yer aldığı bir tasarım. Bu tasarımda Ebru’nun “su yüzü” anlamına gelen “abru” kelimesi tasarımın çıkış noktası olarak ele alındı. Suyun yüzünü yansıtan bu soyut ve devingen sanat, tasarımda değişebilir soyut bir yüzle ifade edilmeye çalışıldı. Tasarımda; suyun Ebru sanatına verdiği devinim üçüncü boyuta taşınarak, etrafında dolaşılabilen, kullanıcı-izleyici tarafından farklı algılanabilen, hem farklı bir sergileme ve hem de farklı bir aydınlatma elemanı anlayışı yakalanmaya çalışıldı.

Dalga

Dalga Aydınlatmalar, Avrupa Komisyonunun enerji tasarruflu armatürlerin kullanımının özendirilmesi amacıyla düzenlediği uluslararası tasarım yarışması “Lights of the Future” da finale kalarak, 2004’te Frankfurt Light + Building Fuarı’nda sergilendi. “Dalga”, kullanıcıya mekanda farklı kompozisyonlar oluşturma imkanı tanıyan duvar ve tavan armatürü. Üç parçadan oluşan armatür mekanda çok farklı şekil ve sayıda bir araya gelerek yeni bütünler, kompozisyonlar oluflturabilmekte. Enerji tasarruflu 1 x TC-L 24 Watt flüoresan lamba kullanan armatür; kalıplanmış veya düz cam ile fırın boyalı metal kasadan oluşmakta.

Dergide s. 56.