Kabloya ihtiyacımız var mı?

Metin:

Araştırma

Hiçbir şey genellenemez. Bu soru gibi.

ürüst bir cevap: “Duruma bağlı” olurdu. Çoğu uygulamada, zamandan tasarruf, yaratıcı çözümler ve retrofit pazarında montaj çalışmalarında; kablosuz aydınlatma kontrolü çok daha iyi bir teknoloji. Aslında bazı uygulamalarda kablolu bir uygulama, kablosuz teknolojiye göre daha pratik. Doğru cevap şöyle olurdu: Her iki teknolojinin avantajlarından faydalanmak için kablosuz ve kablolu aydınlatma kontrolünün kombinasyonu çoğu uygulamada en iyi çözüm olacaktır.

Kablosuz aydınlatma kontrolü ve kablosuz aydınlatma yönetimi birbirinden farklı iki alan. Bugünün aydınlatma kontrollerinde daha

fazla bant genişliği ihtiyacı doğuran veri kanalları gerektirir. Aydınlatma yönetiminde bant genişliği ihtiyacı daha az çünkü aydınlatma kontrolü için gerekli Streaming Protokolleri daha zorlayıcı koşulları gerektiriyor. Kumanda edilecek uygulamaya göre hem aydınlatma kontrolü hem de aydınlatma yönetimi için birçok farklı protokol var. Büyük veri miktarının işlenmesi gereken uygulamalarda, örneğin sahnesel efektler oluşturmak için RGB lambalarında, DMX, RDM veya Ethernet tabanlı protokollere karar verilir. Işık yönetiminin kullanıldığı bir proje varsa ve veri miktarı daha az ise, DMX veya Ethernet ile karşılaştırıldığında protokoller daha yavaş. Ayrıca bu durum uygulamayı belli zamanlarda

dim etmek veya açmak/kapamak için kullanılır. Bu tür durumlarda rahatlıkla DALI veya KNX kullanılır. Protokollerin kombinasyonu her zaman kolay değil, çünkü uygulamaya alınan donanımın teknik yapısı ve kurulumu farklı olabilir. Ana kumanda birimi KNX sistemi olan ancak kumanda için bir “DMX” sisteminin kullanıldığı birçok uygulama olmuştur. Her iki sistemin veri işleme hızı birbirinden çok farklı olduğu için DMX sistemi hata verir. Çünkü DMX aydınlatma uygulaması, gecikmeli sinyal girişi ile çalışır.

İster bilgisayar, akıllı telefon ister televizyon veya aydınlatma uygulamaları kullanılsın, gelecek mutlaka kablosuz olacak. Kablosuz bir aydınlatma kontrolü veya aydınlatma yönetimi imkânı, birinin diğerlerinden daha iyi bir çözüm olduğu anlamına gelmiyor. Kablolu bir veri şebekesi ve uçtan uca kablosuz bir veri dağıtım kumandası kombinasyonu çok iyi sonuçlar veriyor.

Kablosuz teknolojiler, lamba mesafesi çok olan ve/veya lambaların halojenden LED’e geçirildiği köprü, park, binalar gibi dış alan aydınlatmaları veya retrofit uygulamaları için ideal. Bir şebeke bağlantısı var ancak sinyalin dağıtılması gerekiyor. Sıklıkla tarihi binalarda kablo sayısının sınırlı tutulması gerektiği için kablosuz bir çözüm uygun. Buradaki en büyük zorluk insanları “kablosuz düşünmeye” cesaretlendirmek. Yıllardır uygulama firmaları aydınlatma uygulamalarında kablo kullanıyor ve şimdi onlardan farklı düşünmelerini istiyoruz. Bu,

kablosuz ürün üreticilerinin, artık eğitmesi ağırlık vermesi gerektiği anlamına gelir. Onlar, kablosuz ürünlerin en uygun şekilde nasıl kullanılacağını, uygulama öncesinde ve sonrasında problemlerin nasıl engelleneceğini göstermeli ve anlatmalılar. Yeni bir teknolojiye geçiş yapmak hiçbir zaman kolay değil. Ancak, insanlar yeni teknolojilere genelde açık ve kablosuz teknolojinin avantajlarını görüyorlar. Tüm kabloları ortadan kaldırmak da doğru olmayacaktır. Ancak, gelecek beş ile on yıl içinde uygulamaların neredeyse %25’i kablosuz çalışabilecektir.

Profesyonel kullanıma yönelik kablosuz teknoloji yaklaşık 15 yıldır piyasada. Fakat henüz son iki yıldır alternatif bir çözüm olarak kullanılıyor. Bunun nedeni ise fiyatların daha ekonomik hale gelmesi ve kablosuz teknoloji kullanımının önemli maliyet tasarrufu sağlaması. Bunun yanı sıra, bugünün teknolojisi kullanım açısından çok daha kolay ve kurulum yapmak için artık uygulama firmaları bir bilgisayar teknisyenine ihtiyaç duymuyor. Çoğu sistemler tak çalıştır (“plug and play”) yapısında ve mevcut geliştirmeler ile kablosuz teknoloji kullanımının gelecekte daha kolaylaşacağı anlaşılıyor. Kablosuz teknoloji jenerikleşiyor, böylece kablosuz ürünlerin sinyal alışında bir bozulma olmadan yan yana ve birlikte çalışabiliyor. AFHSS(Adaptive Frequency Hopping) gibi teknolojiler herhangi bir bozulmaya neden olmadan şimdiden kablosuz ortamda birlikte çalışabiliyor.

Kablosuz aydınlatma kontrolü üzerine yazan Niclas Arvidsson.
Kablosuz aydınlatma kontrolü üzerine yazan Niclas Arvidsson.

Dergide s. 76.

PLD Türkiye, sayı 49 (PDF)