Social House Restaurant, Las Vegas

Metin: Joachim Ritter

Fotoğraf: J.P. Kauza

Las Vegas’taki Social House Restoranı’nın sıcak atmosferi, örneğin ahşap gibi sıcak sarı ve kırmızı tonlarda seçilen malzeme sayesinde oluşuyor. Ampuller bu etkiyi artırıyor. Günlük yaşantıda kullanılan elemanlar, ışık ile mekanı şekillendiren bir özellik kazanıyor ve tasarım elemanları mertebesine çıkıyor. Gazeteler orjinal Çince. Çin kent yaşantısına bir referans ve Xenon soffitler ile aydınlatılmış.

Mekan atmosferini ve kültürü tanımlamanın en önemli aracı ışıktır. Kültürleri tanımamızı sağlayan cisimler değil, bu cisim ve mekanların ışık ile hangi biçimde sahneleştirildiğidir. İşte bu suni ışığın gerçek başkaldırısıdır. Suni ışık bize günışığı ortamlarını taklit etme ve algılamamızdaki kültürleri coğrafik olarak kaydırma ve binlerce kilometre mesafede yeniden yaşatma olanağı tanır. Doğal ışığın görüntüsü ise başka bir yere yerleştirilmeye müsade etmez. Ancak her zaman günışığını mükemmel bir biçimde kopyalamak anlamlı değildir. Kim, karanlık ve korkunç kokan bir balık limanının küçük sokak atmosferinde yemek yemek ister? Özellikle Las Vegas’ta?

Otel ve kumarhaneler adası Las Vegas’ta bulunan Social House Restoranı’nın dekorasyon teması için bir balıkçı köyü referans alınmış. Dünyada, Las Vegas dışında hiçbir başka şehir farklı kültürlere işaret eden unsurlar kullanmıyor. Konulara göre dekore edilen oteller, Las Vegas’ın özelliği. Şehrin tamamı dünya gezginleri için bir sahne. Eğlendirmek için garip kültürel çelişkileri toplayan bir kent. Sürekli senaryo değişimi gösteren kalıcı bir şov. Yine de Las Vegas sadece birşeyleri andıran unsurların bir toplamı olarak kalıyor. Her şeyin kopyası sadece müşteriler için, ticaret amaçlı ve mükemmel bir biçimde sunuluyor. Focus Lighting tarafından aydınlatma tasarımı yapılan Las Vegas’taki Social House Restoranı’nda, ışık, kültür ve ortamın birbirleri ile ilişkisi mükemmel bir biçimde sergilenebiliyor ve açıklanabiliyor.

Social House Restoranı iki katta bulunan geniş mekanlardan oluşuyor. Restorandan dışarı bakıldığında, çoğu akşam bir korsan gösterisi yapılan Treasure Island Casino’daki Sirens Cove (Siren koyu) görülüyor. Restoranda birçok yemek salonu bulunuyor ve her salonda ayrıca benzersiz bir biçimde aydınlatılmış bar ve geniş veranda yer alıyor. Verandadan tüm koy görülüyor. Social House, gece kulübü işletmecisi Pure Management tarafından açılan ilk restoran. Gece kulübü Tangerine’nin üzerinde konumlu Social House, konuklarına, gece hayatına dalmadan önce kendilerini Sushi ve Sake ile güçlendirme olanağı sunuyor. Mekan içinde yer alan birçok girintili çıkıntılı alanlar samimi ortama olanak tanıyor. Social House için çalışılan konsept fikri, Asya türü balıkçı köylerinde bulunan, VIP yemek salonları ile aşağı doğru sarkan fenerlerden “opium cave” olarak adlandırılan gizli köşelere kadar, çok yönlü bir dekorasyona dayanıyor.

Aydınlatma tasarımcıları için en büyük zorluk, Las Vegas’taki restorana çok yönlü tarzı uyarlamak oldu. Aydınlatma sayesinde ışıldayan Sushibar’dan köşelerinde gölgeler oluşan özel yemek salonuna kadar her noktanın bölümleri açıkça ayrılacak ve farklı atmosfer yaratılacaktı.

Bir diğer zor bölgeyi ise, DJ masası, kulübün aydınlatma sistemi ve dans pistinden oluşan ikinci kat teşkil etti. Tavandan aşağı doğru bambustan yapılmış, tabanı kırmızı bir cam tabaka kaplı birçok kuş kafesi sarkıtıldı.

Aydınlatma sayesinde dans eden konukların üzerinde gölgeler oluşurken, kuş kafeslerinin içine yerleştirien vurgulayıcı lambalar mekanın kızıl ışık ile dolmasını sağlıyor. Social House’un verandasından Siren Koyu görülebildiğinden, mekan Treasure Island’daki siren şovlarını da izlemek için ideal bir yer.

Bu durum aydınlatma tasarımcılarını bir başka zorluk

Restoranın hiçbir noktasında az aydınlatılmış geçiş alanı yok. Trafiğe açık alanlar dahi kaliteli malzeme ile donatılmış. Kara rafların arkadan aydınlatılması çok iyi bir kontrast oluşturuyor. Mumlar ise her zaman kullanılabilen ve atmosfer yaratan bir eleman.

Sağ: Çekmecelerden taşan sarı parlak yüzeyler ve ışık merdivenleri, Treasure Island’ın korsanlarının bulduğu hazinelerle dolu bir kasayı andırıyor.

Hemen hemen her farklı bölgede sürpriz efektlere rastlanıyor. Duvardaki çiçek objeleri heyecan verici ve neredeyse gizemli bir etki yaratıyor. Tavan kanalına yerleştirilen projektörler uzun gölgeler oluşturuyor. Büyük gölgeler için küçük, dik açılar gerekli. Güllerin kırmızısı direkt aydınlatma ile güçlü bir görüntü veriyor ve genelde karanlık tutulmuş mekandaki diğer kırmızı renkli elemanlar ile uyum sağlıyor. Dikey parçaların aydınlık tutulmasının anlamı var.

Kuş kafesleri zaten dikkat çekici elemanlar ancak ışık ile çok daha özel, şekillendirici nitelik kazanıyorlar. Kafesin parmaklıkları arasından yansıyan efektler yaratılıyor. Bazı kuş kafeslerinin tabanı kırmızı bir cam plaka ile kaplanmış. Kafesin içine yerleştirilen downlightlar’ın ışığı bu cam plakaların arasından geçerek direkt aydınlatıyor. Kafesler, iç mimarların fikri. Aydınlatma, tasarımcılar için bölgeye efekt dolu oyuncul bir hava katmak için çok önemli bir fikir olmuş. Ancak bu mekanda öne çıkan, aydınlatma tekniği açısından mekan tasarımının belli bir dengede olması. Arkadan aydınlatılan raf yüzeyleri heyecan veriyor ve ışık seviyesi, tavanın ışık yoğunluğu ile uyum içinde. Raf yüzeyleri halojen ampuller ile aydınlatılmış.

ile karşı karşıya bırakmış: bu kadar geniş bir mekanda, şovlar arasında nasıl samimi bir ortam yaratabilir ve yine de, gece boyunca yapılan birçok gösterinin arasında, onlarca izleyici barınabilir.

Veranda tamamiyle, büyük su kaplarının içine yerleştirilmiş özel tasarlanmış lambalar ve uplight’lar ile aydınlatıldığından, ışıklandırma bu konuya büyük katkı sağlıyor.

Su kaplara doğru akarken duvarlarda parıldayan ışık desenleri yaratıyor. Focus Lighting’in aydınlatma tasarımcıları, kendilerine konu olarak verilen balıkçı limanı ve pazar fikri doğrultusunda ışığın malzeme ve elemanların yüzeyindeki oyunundan faydalanıyorlar.

Bir balıkçı köyünün sadeliği senaryonun ana temasını oluşturuyor. Artık sadece bir pazarın elemanı olmadığından, değer kazanıyor, çünkü aydınlatma ile sembol özelliği alıyor ve bir tasarım elemanı niteliğine kavuşuyor. Işık oyununun konusunu, istiflenmiş gazete sütunları oluşturuyor ve şöyle bir soru akla geliyor: acaba hangi fikir önce vardı? Gazeteler mi yoksa gazeteleri ışık ile aydınlatmak mı?

Kuş kafesleri için de aynı düşünceler ortaya çıkıyor. Kafesler ile yaratılan efektler o denli dramatik ki, hangi düşüncenin daha önemli olduğu, ışığın mı yoksa kafesin sembolizmi mi, bilinmiyor.

Mimarinin diğer elemanları orada çok daha belirgin. Metal kafesler, olta kancaları ve yük palangaları aydınlatma tasarımında isteyerek kullanılan unsurlar. İnşa edilen taş duvarların aydınlatması heyecan yaratıyor, raf veya aynaların arkadan aydınlatılması büyük kontrastları ve böylece dramatiği oluşturuyor.

Mumlar aydınlatma tasarımının ve ortamın merkezi elemanları. Bereket versin kimse burada bunların giderlerini sorgulamıyor veya çevreye olan zararlarını hesaplamıyor. Sonuç itibariyle, mükemmel bir restoranda, mum gibi doğal ışıktan vazgeçilemez. Hiç kimse, Avustralya’lılar dahi, mumları kompakt flüoresanlar ile değiştirmek istemezler.

Restoranın tüm mekanlarında bir denge ve eşit oranda işlenmişlik var. Hatta malzeme odaları, merdivenlik ve sıhhı alanlar dahi, restoranın ana mekanları kadar dikkatle dekore edilmiş.

Tasarım için Asya tarzında bir balıkçı köyü konusu düşünülmüş. Ancak Asya kültürünü anımsatan daha çok cisimler. Işık rengi, Las Vegas’taki bir restoranda olması gerektiği gibi sıcak beyaz. Bu durumda, atmosferin mükemmel olmadığı, Asya’ya özgü olmadığı ve günışığında olmadığı söylenebilir. Ancak buna karşın, güneş battıktan sonra sosyal olmak için Asya’da da mum en önemli aydınlatma aracı. Yemek yerken konu da zaten sosyal olmak değil mi?.

Kumarhanenin barı ortam gücünü, şeffaf kırmızı duvarın arkasına yerleştirilen aydınlatma elemanlarından ve önündeki karanlık duvar elemanlarından alıyor. Yatay aydınlatma için kullanılan downlight’lar, genelde tavan aralığına yerleştirirldiğinden, hiç dikkat çekmiyor. Sarkıtlar ağırlıklı olarak dekoratif fonksiyona sahip.

Objeler sürekli sahneleştirme için kullanılmış. Olta sicimleri ve kancaları mekana belirginleştirici bir özellik kazandırıyor.

Sağ: Basit ışığı şekillendiren araçlar ile efekt dolu sonuçlar elde edilmiş. Tuvaletlerin bulunduğu alanda aynaların arkasından yapılan aydınlatma, mekana değer kazandırıyor. Tüm salon için sıva içine yerleştirilen downlight’lara ihtiyaç kalmıyor ve mekan aydınlatılan raflar ve tavandan yapılan “wallwashing” sayesinde canlanıyor.

Projeye katılanlar

Yapı sahibi: Pure Management Aydınlatma tasarımı: Focus Lighting, Inc., New York; Paul Gregory, Michael Cummings, Emily Pan Proje yöneticisi: Terence Connolly İç mekan tasarımı: AvroKO, New York

Dergide s. 36.