Sevgili okuyucular
Eğitimli profesyonel aydınlatma tasarımcılarına, giderek artan uluslararası bir talebin olduğu görülüyor. Bu talep artık öyle bir boyuta ulaştı ki, aydınlatma tasarımı alanındaki uzman eksikliği nedeniyle iş akışları yavaşlıyor. Başka bir şekilde ifade etmek gerekirse: ellerindeki işlere devam edebilmek için aydınlatma planlaması yapan ofisler çaresizce eğitimli uzman ve genç tasarımcı arayışı içindeler. En ünlü planlama ofislerinin bir kısmı dahi dört aydınlatma tasarımcısını bulup istihdam edemiyor.
Kimilerine neşe saçan, başkalarına üzüntü verebiliyor. Çünkü, şu anda her ne kadar iyi veya kötü eğitim almış olsalar da, bu alanda çalışmak isteyenler hemen bir iş bulabiliyor. Dezavantaj ise, genç tasarımcılar uygulamadaki görev alanları için henüz yeterli deneyime sahip değil. Bu da planlama ofisleri için çok daha fazla emek gerektiriyor. Uygulamaya bakıldığında ücret karşılığında eğitim, faaliyet gösteren ofisler için son derece sıkıntı verici ve sonuç itibariyle bu onların görevi değil. Bunun da ötesinde, çalışanlar, iki ile üç sene içinde işten ayrılıp kendi (bu süre içinde ne kadar deneyim kazanmışlarsa) ofislerini açıyorlar. Meslekleri temsil etmek adına bulunan meslek odaları acaba bu noktada başarısız mı oldular?
Kesinlikle hayır, çünkü ELDA’nın katkıları ve/veya girişimleri ve ELDA üyelerinin kişisel çabaları ile, Almanya’da bu alan artık tam bir öğrenim dalı ve Almanya ve İsveç’te iki master programı yapılıyor. Başka öğrenim dalları için hazırlıklar hem Meksika’da hem de Almanya’da sürüyor. Aydınlatma tasarımcılığı mesleğinin yerleşmesi için temel şart eğitim ve bu aynı zamanda ELDA’nın üzerinde odaklandığı bir konu. Konsept Avrupa’da gelişiyor. Bunun dışında, genç tasarımcılara olan talep artık karşılanamayacak boyutta.
Ancak bu bağlamda, IALD’nin Başkanı Graham Phoenix’in Mondo dergisi ile yapmış olduğu bir röportajdaki ifadeleri ise tamamen anlaşılmaz. Phoenix, aydınlatma tasarımı için bir başka yüksek okul eğitimine ihtiyaç olmadığını belirtiyor. O takdirde, şu andaki pazar koşullarına ne demeli? Bu ifadenin arkasındaki fikir nedir? Koruma politikası artık geçmişte kalmalı. Halen faaliyet gösteren aydınlatma planlaması yapan ofisler için yeterli iş gücü olmaması, geçmiş yüzyıl içinde seksenli yıllardan kalma üzücü bir durum. Son on yıl bize, kapsamlı iyi eğitimin giderek arttığını ve bu mesleğin yerleşmesi için temel koşul olduğunu kanıtladı. Bilgiyi bilinçli olarak geri tutmak değil, rekabet; iş ortamını ve piyasayı harekete geçirir.
Tam aksi yapılmalı. Hiç olmadığı kadar eğitime odaklanmalı, uluslararası koordinasyon sağlanmalı ve her şeyden çok niteliği artırılmalı. Artık hem teoriye hem de uygulamaya ihtiyaç var. Aydınlatma tasarımı gelecekte de özel bir disiplin olarak kalacak ve yine sanayinin planlama departmanlarına bırakılmayacak ise, o takdirde, mevcut bilgi ile yetinmeyen ve geleceği tasarlamak isteyen, eğitimli ve bilime aç genç tasarımcılara ihtiyacımız var. ABD ile karşılaştırılırsa, halen Avrupa’da bu alanda çok daha fazla eğitim olanağı mevcut. O halde, acaba hangi tasarım pazarı geleceğe daha hazırlıklı?
Joachim Ritter Professional Lighting Design Editörü
Dergide s. 8.