Değerli Okuyucular,
Belki kendinizi işinizden alamadığınız için farketmemiş olabilirsiniz: Serbest zamanı bol olan bir ‘eğlence toplumunda’ yaşıyoruz. En azından bu durum serbest zamanını tamamen farklı şekillerde geçirenler ve doyasıya yaşayanlar için geçerli. Aslında maddi imkanların bu kadar kıt olduğu bir ortamda bunu gerçekten kaldırabilir miyiz? Kaynakları kreşlere, okullara, üniversitelere, sokaklara, hastanelere ve huzur evlerine ve özellikle yeni istihdamlara yönlendirmemiz gerekmiyor mu? Bu saydıklarımız, dikkatimizi öncelikli olarak vermemiz gereken alanlar değil mi? Burada zamanımızın en ciddi konuları ile karşı karşıya değil miyiz?
Kimse, ‘çocuksu davranmanın’ zevk vermemesi gerektiğini, okulun ve öğrenmenin sıkıcı olması gerektiğini, meslek sahibi olmanın işkenceye eşdeğer olduğunu ve yaşlı olmanın, o karanlık ölümü bekleme anlamına geldiğini söylemiyor. Bize kim hayatta eğlenmenin günün birkaç saati ile sınırlanması gerektiğini söylüyor? Acaba, hayatın ciddiyetini çok mu önemsiyoruz ya da ışık koşulları açısından baktığımızda, hayatı yeterli derecede ciddiye almıyor muyuz? Yoksa, kısıtlı maliyetler ile mümkün olduğu kadar fazla efekt yaratma fikri, yatırımcılardan mı çıkıyor? Sonuç olarak sadece kişisel ve bireysel bir eğlence etkisi yaratıyor, çünkü başkalarının üzerinden çok kazanç elde ediliyor.
Acaba iyi ışık, çok parayla mı mümkün? Işık maliyetlerinden tasarruf mu ediliyor? Maalesef burada ufak bir düşünce hatası oluştu: İyi ışık lüks değildir. Işık, mimariyi hedefe doğru kullanmak için bir araçtır. O takdirde, eğer yatırımın tüm potansiyelini kullanamayacaksak, teknik açıdan baktığımızda kötü ışık ile neden bu binalara, parklara ve kentsel gelişime yatırım yapıyoruz? İnşaat yatırımlarının sadece %3’ü ışık için kullanılıyor. Aydınlatma tasarımı mutlaka estetik değil, hedefe yönelik ışık anlamına geliyor. Burada %1 artırım, dengesiz bir şekilde, çok daha fazla etki yaratacaktır. Albert Einstein ‘a göre “insan sadece aklının yüzde onunu kullanıyor”. Ben de buna inanmayanların, inşaat kültürüne bakarak görebileceklerini söylüyorum. Belki de okuyamazlar...
İsveç’in Alingsas kenti 35.000 nüfusu ile kamuya açık alanlarda aydınlatma tasarımını şehir gelişiminin merkez konusu ve konseptine dönüştürmüş ve böylece kentten kaçışı önlemiş. Belediye, halkı için yatırım yapıyor, yaşam kalitelerini iyileştiriyor. Sonuç ise çok açık; doğum oranı hiç olmadığı kadar artmış. Ayrıca kente göç edenlerin sayısı giderek artıyor. Birkaç yıl içinde şehir nüfusu 1000 kişi artmış, yani neredeyse %3’lük bir artışa denk. Bu da 300 oturma birimi ve böylelikle şehre 30 - 35 Milyon Euro arasında bir yatırım anlamına geliyor. Kesinlikle belediye ve siyasetçiler için muhteşem bir keyif! Tabii ki daha önce de yatırımlar yapılmış, ancak bilmelisiniz ki, hisse senedi almadan, temettü bekleyişinde olamazsınız.
Gelelim PLD dergimizin serbest zaman ve eğlence toplumu ile ilgili bu sayısının konusuna. Başkaları için eğlence olan, devlet ekonomisi için önemli bir ekonomik faktördür. Turizm, ticaret, gastronomi, sinema veya spor etkinlikleri, çevre koşulları yerli yerine oturtulmuş ise, bu alanlara akacak para miktarı daha yoğun olacaktır. Restoranlardaki ışık ortamı gastronominin, barın veya otelin başarısı için önemlidir. Las Vegas’taki sahne gösterilerinin başarısının temel koşulları, ışık ve illüzyondur. Işık aynı zamanda spor stadyumlarının CI’sinin bir elemanı veya sanatın elemanıdır. Tüm bu uygulama alanlarının hedefe yönelik ışığı vardır ve herkes bunu anlar. Eğer iyi ışığa sadece bir iki saatliğine değil, gün içinde tüm alanlarda sahip olsaydık, acaba nasıl olurdu? Hayattan daha çok zevk mi alırdık? Eğlence toplumuna daha fazla para yatırmak için bu geçerli bir neden değil mi? Toplum, ışığın, hayatımızda ekmek ve su kadar önemli bir faktör olduğunu bir anlasaydı, hayat çok güzel olurdu.
Ve iyi ışık, iyi bir ekmek ve su gibidir.
Joachim Ritter Professional Lighting Design Editörü
Dergide s. 8.