Doğa Bilimleri Müzesi, İstanbul

Metin: Aydın Akar

Fotoğraf: Kaan Verdioğlu

Moda’da Saint Joseph Lisesi içerisinde yer alan Doğa Bilimleri Merkezi (DBM), 140 yıllık bir çalışma ile derlenen zengin bir koleksiyonu sergilemekte. DBM ile lisenin yüzyıllardır arğivinde bulunan hayvan, fosil, mineral ve bitki koleksiyonlarının önemli bir kısmının sergilendiği ve Türkiye’nin en zengin fauna koleksiyonu olma özelliğini taşıyan müzedeki bu koleksiyon, Osmanlı Sultanlarından alınan izinler ile oluğturulmu!. On binlerce hayvan çeşidinin farklı tekniklerle korunup, doldurulup sergilendiği merkezde günümüzde Anadolu‘da ve dünyada tamamıyla soyu tükenmi! türlere de rastlamak mümkün.

Dört yıl süren çalışmalar sonucunda 19. yüzyıldan başlayarak bugünlere dek zengin ve titiz bir arşivleme çalışması gerçekleştiren Saint-Joseph Lisesi yetkilileri, doğa bilimleri uzmanları ve restoratörlerinin desteğiyle merkez bugünkü görüntüsüne kavuştu. Koleksiyonlar, ‘Paleontoloji ve Evrim Galerisi’, ‘Omurgalılar Galerisi’ gibi 10 ayrı bölümde sergilenmekte.

Giriş bölümünde bulunan ‘Paleontoloji ve Evrim Galerisi’nde modern insanın evrimini simgeleyen maskların bulunduğu sergi kutuları yer alıyor. Bu alanda aynı zamanda tarih öncesi fosil kalıntıları ile taş devrinden kalma el aletleri sergileniyor. Evrim Galerisi’nde vurguyu arttırmak amaçlı noktasal yönlendirilebilir LED spotlar kullanılmış. Genel mekân loş bırakılarak objelerin kontrast ile ön plana çıkması sağlanmış.

Çeşitli hayvan gruplarına ait iskeletlerin sergilendiği Omurgalılar Galerisi’nde 5400K ışık renginde ayarlanmış aydınlatmalar, ziyaretçilere karanlıktan aydınlanmaya doğru ilerleyen yolda yardımcı oluyor.

Sualtı Yaşam Galerisi; İstanbul boğazına artık uğramaz olan yunuslar, Sarayburnu’nda yakalanan Akdeniz foku, kırlangıç, sini kaplumbağası, köpek balığı, balon balığı gibi türleri azalan canlıların yanında balık pazarı betimlemesi ile sergilenen diğer türlere de ev sahipliği yapmakta. Mekânın zemininde sergilenen deniz kabukları ise mavi –beyaz tonlarında renk değişimli LED’ler ile aydınlatılarak deniz algısını kuvvetlendiriyor.

Orman Hayatı Galerisi’nde aydınlatma konsepti de gündüz ve gece yaşamını temsilen, doğal gün ışığının değişimi simüle edilecek şekilde oluşturulmuş. Düşey plandaki yuvarlak ışıklı gergi sistemleri ile yapay olarak gün ışığı etkisi oluşturulurken, tavanda bulunan spotlar ile de bu döngü desteklenmiş.

Gece hayvanları, farklı bir gece senaryosunda aydınlatılırken bu esnada gündüz canlıları loşlaştırılarak, geri planda bırakılmış. Mekânda kullanılan gobo-projektörlerin bir ışık oyunu ile oluşturduğu ağaç silüetleri sayesinde mekânın algısına vurgu yapılmış.

Tüm müze genelinde, sergilenen ürünlerin eşsizliği ve hassaslığı göz önünde bulundurularak, UV ve IR ışınları yaymayan aydınlatma elemanları yanında, tüm bu farklı renk tonlarını verebilen bir teknoloji içeren LED ray spotları kullanılmış.

Sıcaktan soğuğa (2700-6500K) beyaz ışığın mevcut tonlarını verebilen bu yönlendirilebilir ray spotları sayesinde eser çeşitliği etkin bir şekilde vurgulanabilmiş.

Projeye katılanlar

Mimari tasarım: E-Konsept Mimari uygulama: Önder İnşaat Aydınlatma Tasarımı: Kroma Mühendislik & Aydınlatma Uygulanan ürünler:

Dergide s. 74.