Sevgili okuyucular

Size dünyanın sürekli bir değişim içinde olduğunu söylesem tabi ki yeni bir şey söylemiş olmam. Dolayısıyla bu gayet sıkıcı bir bilgi. Ancak değişimin neye benzeyeceğini düşündüğümüzde, bu heyecan verici olacaktır. O zaman, her şey bugüne kadar gördüklerimizden farklı olacağı için gelecek konusunda sevinip sevinmeyeceğinize veya panik olup olmayacağınıza karar verebilirsiniz.

Hiçbir şey, petrol ve enerji fiyat artışları kadar kalıcı değil. 2008 yılında bir varil petrolün fiyatı 150$’a yükselip tekrar yarı fiyata gelse de, uzun vadede enerji masraflarının yüksek seyredeceği beklenecektir. Özellikle ışık sektörü ve genel olarak mimari, bu fiyat gelişmelerinden büyük ölçüde etkileniyor. Haklı veya haksız olarak buna inanmayanlara enerji tüketiminin ve çevre duyarlılığının, mimari aydınlatma için önemsiz olan bir lamba teknolojisinin yasaklanmasına neden olduğunu söyleyebiliriz.

Ancak mimarinin sonuçlarının, uzun vadede çoğu kişinin bugün düşünebildiğinden veya düşünmek istediğinden çok daha sağlam bir temeli olacaktır. Ev tekniği, mimari dilin faktörü haline geliyor. “Enerji verimliliğine göre biçim oluşturulur”. Enerji verimliliğinin, fonksiyonun bir parçası olarak entegre olduğunu tanımlayabiliriz. Hırslı genç mimarlık ofisleri, ekolojik mimari dili konu olarak benimsiyor. Yapı sahipleri, yeni ve enerji verimliliği daha fazla olan konseptleri talep ediyor. Yeni jenerasyon ise ekolojik mimarinin dönüşümü için fikirler üretiyor. Gelecek, şimdi başladı. Zumtobel Grubu tarafından yapılandırılmış çevrede, kalıcılık ve insancıllık başlıkları için verilen mimarlık ödülü, artık gerçeğin bir parçası olan vizyonların bir örneği.

Masdar’ın CO2 tüketimi olmayan yeni kentler inşa etme yönündeki düşüncesi kulağa ütopik gelebilir; ancak yepyeni mimari temel yapılar ile kanıtlandığı gibi gerçekleştirilebilir. Tabi ki yepyeni mimari temel strüktürler ile.

Pekiyi bu, aydınlatma tasarımcısı için ne ifade ediyor? Gelecekte gün ışığı hem aktif hem de pasif kullanılmalı. Gün ışığı tekrar mimari planlamanın ve dilin sabit bir ögesi oluyor. Bugün, aydınlatma tasarımcılarının lambaları yerleştirme ve suni ışık konularının dışına çıkacak konseptleri ne kadar çalışabildiklerini herkes kendisine sormalı. Görünen o ki, planlamayı yapan mimar yine konuya el atacak, kendisinin tasarımsal olarak tanımlayacak ve uygulamayı teknik olarak yapan aydınlatma tasarımcısını sadece bir hizmetkar olarak görmeyecektir.

Bu uygulamayla iki ihtisas alanında ortak çalışmalar kaçınılmaz olacak veya her mimar, ofisinde ayrıca bir aydınlatma planlamacısı çalıştırmak zorunda kalacak.

Şu anda aydınlatma tasarımcısının geleceği için ikinci bir öge çok önem taşıyor. 25 Ocak tarihinde Celma ve ELCF’nin AB Parlamentosundan aydınlatma tesisleri ile ilgili AB yasaları çerçevesinde bir öneri sunuldu. Buna göre, aydınlatma tasarımı mesleğinin daha fazla tanınması ve ağırlık kazanması sağlanacak.

Aydınlatma tasarımcısı, değer katma zincirinin bir parçası olarak gösteriliyor. Tasarımcının tekniğinin yanı sıra, enerji ile ilgili unsurları dikkate alarak planlama görevi ve görsel rahatlığı sağlama sorumluluğu var. Yasa önerisi siyasi olarak kabul edilirse, aydınlatma tasarımcıları gerçekten toplumun beklentilerini karşılayıp karşılayamayacaklarını kendilerine soracaklar ya da henüz sadece var olduklarını yayıp dünyada aydınlatma tasarımını temsil edecekler. Başka bir deyişle: Aydınlatma tasarımcıları bugün, gerçekten geleceğin o dev görevlerinin üstesinden gelecek yeterli bilgiye sahip mi? Ben açıkçası bundan şüphe duyuyorum.

Bu sayıda birkaç kentsel park ve bahçenin yanı sıra Masdar projesinin bazı fikirlerini sunuyoruz. Çölün ortasındaki bu yeni kentin fikri ve temel konsepti, Sir Norman Foster’in ofisinde geliştirildi. Görevlerin bazı kısımlarına açık ihaleler şeklinde çalışıldı ve konseptlere dönüştürüldü.

Lava Architekten; araştırma, gelecek ve enerji ile ilgili kalıcılık konularını birleştiren genç ve yaratıcı planlayıcılardan oluşan bir büro. Masdar için çalıştıkları tasarımlar ışık, ev tekniği ve mimarinin gelecekte ne kadar iç içe olacağını gözler önüne seriyor.

Joachim Ritter Professional Lighting Design Editörü

Dergide s. 4.