Aydınlatma Sektörü
• Aydınlatma Sektöründe ihracat ithalattan daha fazla. • Sektör yılda ortalama %20 büyüyor.
• İhracatın %50’den fazlası Avrupa’ya yapılıyor. • İthalatın %50’den fazlası Çin’den yapılıyor.
AGİD (Aydınlatma Gereçleri İmalatçıları Derneği) olarak yaptığımız çalışmalar neticesinde 2008 yılında aydınlatma sektöründe pazar hacminin 1 Milyar USD civarında olacağını tahmin ediyoruz. Gelişmiş ülkeler ile karşılaştırdığımızda aslında pazarımızın çok daha fazla olması gerekiyor. AB’ye yaklaşım, yatırımların artması vb. konularda gelişme sağladıkça bunun gerçekleşeceğine inanıyoruz.
Sektörümüzdeki gelişme ihracat rakamlarında daha çarpıcı olarak ortaya çıkmaktadır. 10 yıl önce neredeyse ihracat sıfır noktasında iken bugün Aydınlatma Sektörümüzde ihracat ithalattan fazladır. Ülkemizde bu durum birkaç sektörde bulunmaktadır. İthal edilen lambaları, yarı mamulleri ve nihai ürünleri düşündüğünüzde ihracatımızın daha fazla olması sektörümüz adına gurur vericidir.
İhracatımız 2004 yılında 100 Milyon USD, 2005 yılında 120 Milyon USD, 2006 yılında 148 Milyon USD, 2007 yılında 180 Milyon USD, 2008 yılının ilk altı ayında 117 Milyon USD olarak gerçekleşmiştir. 2008 yılını yaklaşık 250 Milyon USD ile kapatacağımızı tahmin ediyoruz. Sektörümüz açısından sevindirici bir bilgi daha var; 2007 ile 2008 yıllarının ilk 6 ayı karşılaştırıldığında ağırlık açısından %6 azalma olmasına karşılık USD bazında %20 artış sağlanmıştır. Yani ihraç edilen ürünlerimizin katma değeri artmaktadır.
Sektörümüz ihracatının %50’sini Avrupa’ya yapmaktadır. Hedef pazarlarımız Avrupa, Ortadoğu, Rusya ve Afrika ve yakın Asya’dır. Komşularımız, Balkanlar, Karadeniz ülkeleri, Rusya, Ortadoğu, Kuzey Afrika gibi bir coğrafya düşünüldüğünde ülkemiz bu coğrafyanın hakim ülkesi konumunda olup giderek bir üretim üssü haline gelmektedir.

Avrupa’da Aydınlatma Sektörünün gelişmesi %1-2 gibi rakamlarla anılırken ülkemizde son on yıldır yılda ortalama %20 civarında büyümektedir. Bugünlerde yaşadığımız global krizin etkisi ile 2009 yılında pazarın yine de büyüyeceğini tahmin ediyoruz.
Aydınlatma Sektörümüz ülkemizin en dinamik sektörlerinden birisidir. Sektörümüz İTO - İstanbul Ticaret Odası’nda bağımsız bir sektör olarak temsil edilmekte iken bu yıl ISO - Istanbul Sanayi Odası’nda da müstakil bir sektör olarak kabul edilmiştir.
İki yılda bir yapılan ve dünyanın en büyük ve prestijli aydınlatma fuarları olan Frankfurt 2008 Light+Building fuarına ülkemizden aydınlatmanın farklı alanlarından yaklaşık 30 firma katılmıştır. 2010 yılında 40-45 firmanın katılacağını tahmin ediyoruz.
Her sektörde olduğu gibi sektörümüzde de bazı sıkıntılarımız bulunmaktadır. Bunları muhtelif kanallarla medyaya aktarmaktayız. Özetlenecek olursa; devletimizden herhangi bir teşvik ya da destek beklemiyoruz, haksız rekabeti engelleyici uygulamaların uygulanmamasından rahatsızız; bir rakamla açıklarsak sektörümüzde ithalatın %50’den fazlası Çin’den yapılıyor. Ağırlıklı olarak kalitesiz ve standart dışı ürünler gümrüklerimizden geçiyor. Bu açıdan bir “İhtisas Gümrüğü” kurulmasını istiyoruz. Ülkemiz Gümrük Birliği kapsamında olduğu halde TSE halen Avrupa’da akredite değildir. TSE’ye bir an önce prestij kazandırılarak akredite bir laboratuar haline gelmesini istiyoruz.
AGİD ayrıca enerji canavarı olan standart enkandesan lambaların ithalatının yasaklanması konusunda çalışmalar yapmaktadır. Kamuda enerji tasarruflu lambaların kullanılması ile ilgili bir yasa bu yıl kabul edilmiştir. ATMK - Aydınlatma Türk Milli Komitesi ile beraber, İTÜ - İstanbul Teknik Üniversitesi’nde akredite bir Aydınlatma Laboratuarının kurulması açısından görüşmeler yapmaktadır.
Kevork Benlioğlu AGİD Başkanı
Dergide s. 26.