Sarıyer Belediyesi Hizmet Binası, İstanbul

Metin: Emre Çetin
Fotoğraflar: Emre Çetin

Sarıyer Belediyesi tarafından yaptırılan ve tüm hizmet birimlerini bir araya toplamayı amaçlayan “Sarıyer Belediyesi Hizmet Binası” 2017 yılının Nisan ayında açıldı. Proje ile farklı alanlarda bulunan hizmet binalarının tek bir çatı altında toplanması; yaşanan zaman kayıpları ve koordinasyon problemlerinin önlemesi amaçlanmış. 93.000 m2’lik bir alan üzerine inşa edilen hizmet binası engelsiz bina olmasının yanı sıra aynı zamanda dünyadaki ilk Bream Sertifikalı kamu binası olma özelliğine de sahip.

Kübik detayların ön planda olduğu ve modern mimari tarzda inşa edilen binanın aydınlatma tasarımı dikkat çekici ve durağan olmayan bir şekilde planlandı. Binanın sadece güneş battığında fark edilir olmasından ziyade yaşayan bir bina olması hedeflendi. Ayrıca belediyenin özel günlere dikkat çekeceği, sosyal sorumluluk projelerini destekleyeceği ve kısa mesajlar yayımlayabileceği bir medya cephesi uygulamasına ihtiyaç duyuluyordu. Bu bağlamda aydınlatma tasarım çalışmalarına medya cephesi uygulaması ile başlandı. Oluşturulacak ekranı desteklemek ve binanın mimari özelliklerini ön plana çıkarabilmek için de cephelerde belirgin bir şekilde görülen ve mimari tasarımın önemli birer parçası olan kolonların üzerine duvar boyama yapılmasına karar verildi. Böylece ekrana bir ambilight (ambiyans ışığı) etki sağlanmış olacaktı. Ayrıca projenin sonunda hedeflendiği gibi abartısız ama dinamik bir dış cephe aydınlatması hayata geçirilecekti.

Oluşturulması planlanan ekran için en uygun yerin bina ana girişinde saçak üstünden en üst kata kadar kesintisiz uzanan kat pencereleri seçildi. Dikkat edilmesi gereken nokta ekran oluşturulurken pencerelerin transparan özelliklerinin kaybolmamasıydı. Gün ışığı herhangi bir panele takılmadan binanın içine girebilmeli ve içeride bulunan insanlar da net bir şekilde dışarıyı görmeye devam etmeliydi. Bu bağlamda Philps Color Kinetics’in iColor Flex MX isimli yenilikçi direct view ürünleri kullanıldı. Pencerelere dıştan boylu boyunca tutunacak özel bir gergi sistemi tasarlandı. Ürünler bu gergilerin üzerine 8 cm aralıklarla yerleştirildi. 8 cm’lik nod aralığına karar verirken oluşacak ekran çözünürlüğü özenle hesaplandı; görülebilme mesafeleri ölçüldü. Öyle ki bina yüzeyinde oluşturulacak ekranın en yakın seyir noktasına olan uzaklığı 40 metre idi. 40 metrelik mesafeden en optimum görselliğin oluşabilmesi için ekran çözünürlüğünün minimum 156 pixel/m2 olması gerekiyordu. Gece görüntüsünün de yeterli çözünürlükte olabilmesi için ekran 350 NITS (cd/m2) değerine sahip olmalıydı. Bu sebeple 2,3 cd değerindeki ürünlerden 1 m2’lik bir alanda minimum 152 adet kullanılması gerekiyordu. Simetrik yerleşim olabilmesi için ekranın 1 m2’lik alanında 156 adet nod kullanıldı. Bu sayede en efektif şekilde hedeflenen ekran görüntüsü oluşturuldu.

Tasarlanan geçirgen ekrana ambilight etkisi oluşturabilmek için kolonlar üzerinde ışık etkisi oluşturuldu. Bu etkiyi yaratacak ürünler, görüntü kirliliği oluşturmamaları açısından -1. Kat tavanında bulunan ve peyzaj konstrüksiyonunu destekleyen kirişlerin üzerine saklandı. Geri çekilme mesafesinin sınırlı olmasından ve ışığın pencerelerden içeri sızmasını önleyebilmek için özel bir lens yapısına sahip Philips’in Vaya serisine ait Flood ve Linear ürünleri tercih edildi. Bu ürünler de yine RGB özellikte seçildi.

Tüm cephe ve peyzaj elemanlarının birbirleri ile hızlı ve sorunsuz haberleşebilmesi için Philips Color Kinetics Video System Manager Pro kontrol sistemi kuruldu. Bu sistem sadece armatürlerin ışık renklerini değiştirmek yerine tüm armatürler ile medya cephesi uygulamalarını da birbiriyle entegre edebiliyor. Dinamik ekran görüntülerinde, ambilight etkiyi bozmamak amacıyla, diğer tüm armatürlere de aynı dinamik sinyali gönderip bütünlük oluşmasını sağlıyor. Böylece yapılan senaryo değişikliklerinde ekran, bina cephesi ve peyzaj bir bütün halinde hareket edebiliyor; olası bir uyumsuz görüntünün de önüne geçilmiş olunuyor.

Bina cephesinde tasarlanan işlevsel aydınlatmalar ve kullanılan teknolojik sistemlerle Sarıyer Belediyesi Hizmet Binası herhangi bir kamu binasının çok ötesinde. Ekrana uyumlu olarak hazırlanan piksel çözünürlüklerindeki görseller ile özel günler için farklı senaryolar hazırlanabiliyor. Örneğin; 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı kutlama yazısı yayınlandığı zaman cephe aydınlatmasının rengi kırmızı haline geliyor. 10 Kasım’da ekranda Atatürk’ün silüetinin yanında soğuk beyaz tonlar tercih edilirken, otizm duyarlılık haftasında maviyle boyanıyor. Bu sayede bina hedeflendiği gibi yaşayan ve yaşatan bir konum kazanıyor.

Projeye katılanlar:
İşveren: Sarıyer Belediyesi
Mimari proje: Ömerler Mimarlık
Aydınlatma tasarımı: UVA Aydınlatma – Begüm Şahin; www.uva.com.tr
Aydınlatma otomasyonu: UVA Aydınlatma – Can Çakır

Uygulanan ürünler:
Philips Vaya Floodlight, Philips Vaya Linear, Philips Vaya Tube, Ilti Luce Miniflux, Color Kinetics Burst, Ilti Luce Mini Skilled, Ilti Luce Lux33, Philips LED Bollard II, Bega 22 433


Also published on Medium.