Bu elbisenin gerçek rengi nedir?

ElbiseRenkSon zamanlarda sosyal medya üzerinde bir elbisenin rengi tartışma konusu oldu. Peki bu elbisenin gerçek rengi nedir? Siyah ve mavi mi yoksa sarı ve beyaz mı? Herkes neden aynı resmi birbirinden farklı algılıyor? Bu tartışma aslında sosyal medya malzemesi olmasının ötesinde bir durum.

Resimdeki renkleri algılayışımız; temel biyolojimizle ve insan gözünün, beyninin güneşle aydınlatılmış bir dünyada renkleri görebilmesi için nasıl evrildiğiyle ilgili.

Işık gözümüze, farklı renklere karşılık gelen değişik dalga boyları için var olan, lensler sayesinde girer ve gözün arkasında bulunan retinaya çarpar. Burası pigmentlerin görsel kortekse nöral bağlantıları ateşlediği, beynin sinyalleri imgelere dönüştürdüğü bölümdür. Bu ilk ışık patlaması dünyayı aydınlatan dalga boylarının yapıldığı şeyden oluşur, neye bakarsanız onu yansıtır. Ancak beyniniz baktığınız şeyde hangi renk ışığının yansıdığını ayırt edebilir ve nesnenin gerçek renginin çıkarımını yapabilir.  Washington Üniversitesi’nden Nöro-bilimci Jay Neitz konuyla ilgili şunları ifade ediyor: “Görsel sistemimizin ışık kaynağı ile ilgili bilgiyi atmasını ve gerçek yansımayla ilgili bilgiyi özümsemesini bekleriz. 30 yıldır renk imgesindeki bireysel farklılıklarla ilgili çalışıyorum ve bu resim bugüne kadar insanlar arasında bu denli farklı tanımlamaların olduğu en büyük olgu.” (Neitz resmi beyaz ve sarı görüyor)

Genellikle bu sistem iyi bir şekilde çalışıyor. Ancak bu fotoğraf, bir şekilde bu görsel bağı sarstı denebilir. İnsanlar gün ışığında görebilmek üzere evrildiler fakat gün ışığı renkleri değiştirir. Bu kromatik eksen, pembemsi kırmızıdan şafak kırmızısına kadar değişkenlik gösterirken; öğle zamanında mavi-beyaz, alaca karanlıkta ise renk algısı kırmızıya kadar gidebilir.

Wellesley College’da  renk ve görsellik üzerine çalışmalar yapan Nöro-bilimci Bevil Conway: “Burada meydana gelen olay şu; sizin görsel sisteminiz bir şey üzerine bakıyor ve siz de gün ışığı eksenindeki kromatik sapmaları azaltmaya çalışıyorsunuz.  Bu yüzden insanlar mavi tarafı azaltmaya çalışırlarsa o resmi beyaz ve sarı, sarı tarafı azaltmaya çalışırlarsa mavi ve siyah göreceklerdir.” (Bu arada Conway resmi mavi ve oranj görüyor)

Bu resim üzerinde biraz photoshop yapıldı ve birkaç pikselin gerçek kırmızı-mavi-yeşil kompozisyonu ortaya çıkarıldı. Bu değişiklik neredeyse sorunun cevabını açıklıyordu. Photoshop yapılınca şu görüldü ki insanların bazı yerlerde gördüğü maviler gerçekten mavi izlere sahipti. Ancak bu muhtemelen gerçek renkten daha çok arka plan rengi ile ilgiliydi. Conway: “RGB değerlerinize bakın. R 93, G 76, B 50. Eğer sadece bu rakamlara bakarsanız ve bunun hangi renk olduğunu tahmin etmeye çalışırsanız ne söylerdiniz? Turuncumsu mu, evet.” diyor.

Buradaki önemli nokta şu; beyniniz resim için bir çeşit renk içeriği eklemeye çalışır, bunu dışarı çıkarır ve elbisenin rengini söyler.Resi beyaz ve sarı gören Neitz dahi bu elbisenin renginin muhtemelen mavi olduğunu söylüyor ve ekliyor: “Ben resmin bir çıktısını aldım, sonra bir kısmını kestim ve o parçaya baktım. Parça içeriğin tamamen dışındaydı ve bu koyu mavi renkte değildi, daha arada bir renkteydi. Benim beynim maviyi parlaklığa dayandırıyor. Diğer insanlar ise elbiseye.”

Wired’ın kendi fotoğraf ekibi bile içeriksel, renksel-sabitlik açıklamasında hemfikir oldu. Şef Fotoğraf Editörü Neil Harris: “Ben elbisenin beyaz ve sarı olduğunu düşündüm. Bu fikre dayanarak beyaz ayarı yapmaya çalıştığımda da hiçbir mantığı olmadı. ” diyor. Harris vurgulu alanlarda mavi görüyor. Aslında beyaz gördüğü “mavi” ve sarı gördüğü ise “siyah”. Harris süreci tersine çevirdiğinde yani en koyu pikseli dengelediğinde ise elbise artık ona da mavi ve siyah görünüyordu.

Bu yüzden içerik çeşitlendikçe insanların görsel algısı da çeşitlilik gösterecektir. Conway: “İnsanların çoğu beyaz bir arka plan üzerindeki maviyi mavi olarak görecektir. Ancak siyah bir arka plan üzerinde maviyi büyük olasılıkla beyaz olarak algılarlar. Bahse girerim ki baykuşlar bu resmi mavi-siyah olarak göreceklerdir.” diye konuşuyor.

Tüm algısal farklılıklara rağmen resmin gerçek rengi ile ilgili şu çıkarımda bulunmak mümkün: Elbiseyi beyaz olarak görenler tamamen yanılıyorlar.

Haber kaynağı: http://www.wired.com/2015/02/science-one-agrees-color-dress/